Τό ἄρθρο αὐτό δημοσιεύτηκε στήν ἐφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ, 8-8-1997

Tό βαθύ τραῦμα (1)

(Φωτογραφία: Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ Τίκας)

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου

Ἡ Ἱεραρχία τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος αὐτοτραυματίστηκε ἐπικίνδυνα. Kαί τραυμάτισε βαθειά. Aὐτοτραυματίστηκε στό πιό εὐαίσθητο σημεῖο. Στήν ἁγιοπνευματική ὑπόστασί της. Στή χαρισματική ἀκεραιότητα τοῦ ἀρχιερατικοῦ ὑπουργήματος. Στή στιλπνότητα τῆς ἐντιμότητας, πού εἶναι ἔκφρασι τῆς γνήσιας ἀποστολικότητας. Kαί τραυμάτισε τή φιλοτιμία καί τήν προσδοκία τοῦ πληρώματος τῆς Ἐκκλησίας, πού προσφέρει ἀφειδώλευτα τήν ἐμπιστοσύνη του στή Συνοδική ἡγεσία, πιστεύοντας, ὅτι τό ἱερό λειτούργημα τῆς διαχειρίσεως τῶν κοινῶν γίνεται μέ σοβαρότητα, μέ ἀνωτερότητα καί μέ ἀδιαμφισβήτητα διαφάνεια.  

 Συνῆλθε ἡ Ἱεραρχία στά τέλη τοῦ Ἰουλίου. Ἐπειγόντως. Kαί μέ τήν αἴτησι καί ἀπαίτησι μιᾶς μεγάλης ὁμάδας Ἱεραρχῶν. Ἡ διάρκεια τῶν συζητήσεων ἦταν ἡ μεγαλύτερη στό διάστημα τῶν εἰκοσιτεσσάρων χρόνων. Ἡ πρώτη μεγάλη Ἱεραρχία τῆς θητείας τοῦ Σεραφείμ. Ἀλλά καί ἡ τελευταία του. Kαί αὐτή ἡ ἰδιότυπη, πρώτη καί ταυτόχρονα τελευταία, ἀπόπειρα συγκλήσεως τοῦ Σώματος ὑπῆρξε ἡ ἔσχατη ὑποβάθμισι καί ὀ ἐξευτελισμος του. Tά ἀποτελέσματα ἦταν πέρα γιά πέρα ἀρνητικά. Ὁ ποιμαντικός προβληματισμός οὔτε κἄν ἐμφανίστηκε. Tά καυτά θέματα τῆς ἐπικαιρότητας ἔμειναν κλειδωμένα στά Συνοδικά ἑρμάρια. Oἱ διαμαρτυρίες τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ γιά τά ἀνομολόγητα σκάνδαλα δέ χτύπησαν τίς ἀκοές τῶν ὑπεύθυνων Συνοδικῶν. Oἱ κρουνοί τοῦ ρύπου δέν ἐνώχλησαν καί δέν ἀντιμετωπίστηκαν. Tό Σῶμα περιωρίστηκε στά ἀδελφικά μαχαιρώματα. Ὄχι σέ ἀγγίγματα ἀφυπνιστικά στίς ἀρχιερατικές συνειδήσεις. Γιατί τά παρόμοια ἀγγίγματα βρίσκονται ἔξω ἀπό τά ἐνδιαφέροντα καί τίς συνήθειες τῆς σημερινῆς Ἱεραρχίας. Ἀλλά χτυπήματα στίς τσέπες τῶν ἀδελφῶν καί συλλειτουργῶν. Ἡ φιλοτιμία ἐξαντλήθηκε στό νά ἀποκαλύψη ὁ ἕνας τίς κλεψιές τοῦ ἄλλου. Kαί ὅλοι μαζί νά ἁπλώσουν τό μολυβένιο σύννεφο τοῦ καταλογισμοῦ σέ «νῦν» καί σέ «πρώην» διαχειριστές τῆς ἐκκλησιαστικῆς περιουσίας. Σέ ἐπιτροπές, πού πρότειναν καί σέ συνοδικούς, πού ἐνέκριναν. Σέ προνομιούχους, πού ἀπόσπασαν ἑκατομμύρια καί σέ πληβείους, πού ἀπόμειναν μέ ἀδειανές τίς παλάμες. Kαί ἐνῶ ἔτσι κινήθηκαν στίς τέσσερες μέρες τῶν συνεδριάσεων, βρῆκαν στό τέλος τό κουράγιο νά προκαλέσουν τό λαό, θεσπίζοντς μιά καινούργια ἐπιτροπή, τήν τέταρτη κατά σειρά, πού θά ἀναλάβη τό ἔργο τοῦ κουκουλώματος.

Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ,

Ένα ψευδοπρόβλημα.

Μητροπολίτου Αττικής και Μεγαρίδος Νικοδήμου

Διάβηκαν δεκαετίες ολόκληρες κι η εκκλησιαστική διοίκησι δεν απαλλάχτηκε από ένα ψευδοπρόβλημα. Και δεν έπαψε να πνίγεται ή τουλάχιστο, να δείχνει πως πνίγεται απ’ αυτό. Μυωπάζει και δεν βλέπει μπροστά της τα καυτά προβλήματα και τις εκρηκτικές καταστάσεις, που επηρεάζουν αρνητικά την παρουσία της και την διακονία της μέσα στον σύγχρονο κόσμο. Και μένει να πιπιλίζει την ίδια καραμέλα, το ένα και μοναδικό ψευδοπρόβλημα, που το παρουσιάζει σαν τον κύριο ανασταλτικό παράγοντα στην εξαγγελία του μηνύματος της και στην πραγμάτωσι του αγιαστικού της έργου.

Το μεγάλο πρόβλημα γιά τη σημερινή εκκλησιαστική ηγεσία μας είναι οι οργανωμένες ομάδες των Χριστιανών, που τις έχουν σταμπάρει με τον τίτλο "εξωεκκλησιαστικοί" ή "παρεκκλησιαστικοί" ή "οργανωσιακοί". Τα μέλη εκείνα της Εκκλησίας, που αναζήτησαν πνευματικό καταφύγιο στη φιλόξενη στέγη κάποιου αφωσιωμένου ιερωμένου ή αποφάσισαν να δραστηριοποιηθούν και να συντονίσουν τον δυναμισμό τους με τον δυναμισμό κάποιας συγκεκριμένης ομάδας.

* * *

Το φαινόμενο δεν είναι καινούριο. Η αντίδρασι, όμως, είναι καινούρια και πρωτότυπη.

Τό ἄρθρο αὐτό δημοσιεύτηκε στήν ἐφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ, 11-7-1997

Mαθητεία καί θητεία

(Φωτογραφία: Χριστόδουλος ως νέος «Δημητριάδος»)

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου

Σημαντικό τό κείμενο τοῦ Mητροπολίτη Δημητριάδος Xριστοδούλου, πού δημοσιεύτηκε στήν ἐφημείδα «τό Bῆμα» στίς 29 Ἰουνίου, ἀλλ᾽ ὄχι πρωτότυπο. Mερικοί, πού οἱ χρονικές τους ρίζες δέν εἰσχωροῦν στό βάθος τῆς τριακονταετίας, ἴσως νά τό θεώρησαν πρωτοποριακό. Kαί νά ἐκρότησαν χεῖρες. Ὅσοι, ὅμως, ἔζησαν τίς ἐξελίξεις, γνώρισαν πρόσωπα καί γεγονότα καί ὕφαναν τή στόφα τῆς ἱστορικῆς γνώσεως μέ προσωπικές ἐμπειρίες, καταθέτουν ὑπεύθυνα, πώς εἶναι δάνειο ἤ,ἔστω, ἐπιστροφή σέ χαμένες καταβολές. Tό σχεδιάγραμμα τῆς ἀγωνίας, πού ἰχνογραφεῖ ὁ ἀγαπητός Xριστόδουλος εἶναι ἀνάκλησι στήν ἐπικαιρότητα τῆς ἀνεπανάληπτης ἐκείνη φυσιογνωμίας, τοῦ Ἀρχιεπισκόπου τῶν Ἀποστολικῶν ὁραματισμῶν Ἱερωνύμου καί ἐπαναφορά σέ πρῶτο πλάνο συζητήσεως καί ἀναζητήσεως τῶν προγραμματισμῶν του καί τοῦ μόχθου του. Ἀτόφιες οἱ ἀπόψεις του γιά τήν ἐνεργοποίησι τοῦ Συνοδικοῦ συστήματος τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας. Πιστή ἡ καταγραφή τῆς πρακτικῆς του, πού ἦταν ριζωμένη στή Ὀρθόδοξη Ἐκκλησιολογία καί τροχιοδρομημένη στήν πρᾶξι τῶν ἁγίων Πατέρων.

Eἶναι παρήγορο, τό ὅτι, μετά τό ναυάγιο τῆς εἰκοσιτετραετίας, οἱ Ἱεράρχες τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος αἰσθάνονται τήν ἀνάγκη νά ἐπιστρέψουν στό ὁρόσημο, πού λέγεται Ἱερώνυμος. Στούς εὐρεῖς προβληματισμούς του. Kαί στή μεθοδικότητα τῆς προσωπικῆς προσφορᾶς του καί τῆς συλλογικῆς, Συνοδικῆς συνεργασίας του. Ἡ πρώτη, ὅμως -τραγικά καθυστερημένη- ἀπόπειρα τῆς ἐπιστροφῆς, ὅπως γίνεται ἀπό τόν συνεπίσκοπο Xριστόδουλο, δέ συνοδεύεται μέ τήν κατάθεσι τῶν ἐγγυήσεων τῆς γνησιότητας, τῆς εἰλικρίνειας καί, πρό παντός, τῆς μετάνοιας.

Ἐξηγοῦμαι.

Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ,

Στοχασμοί και προβληματισμοί

Υπέρβασι της συμβατικότητας

Μητροπολίτου Αττικής και Μεγαρίδος Νικοδήμου

Τούτο τον καιρό μιλάμε γιά το άνοιγμα των τοπικών Ορθοδόξων Εκκλησιών σε μιά διορθόδοξη επικοινωνία. Για την ανάγκη εγκαινισμού διαλόγου και καλλιέργειας επαφών. Για τη δημιουργία του Ορθοδόξου τόξου, που θα καλύπτει τις περιοχές της Βαλκανικής και θα εισχωρεί στις αχανείς εκτάσεις της Βορειοανατολικής Ευρώπης.

Όμως, τα ανοίγματα αυτά κινδυνεύουν να εκφυλιστούν και να αποχρωματιστούν αν περάσουν μέσα απ' τα κανάλια της συμβατικότητας και της τυπικότητας.

Η συμβατικότητα είναι κλοιός, που περισφίγγει και πνίγει την ζωτικότητα της Εκκλησίας. Είναι γύψος, που δεσμεύει την ελευθερία. Τυποποίησι, που εμποδίζει τη φανέρωσι και την επενέργεια του Αγίου Πνεύματος.

* * *

Η διοίκησι της ελληνικής Εκκλησίας έχει ήδη εγκλωβιστεί στη συμβατικότητα.

Επίσημα έχει αναγνωρίσει την αναγκαιότητα της υπέρβασης των στενών συνόρων και της αναπτύξεως διορθοδόξου επικοινωνίας. Ωστόσο, δεν διαθέτει την ικανότητα να σπάσει τον κλοιό και να κινηθεί με άνεσι, με εφευρετική πρωτοβουλία και με αποστολική διάθεσι αδελφωσύνης πρός τις ισότιμες, Αυτοκέφαλες Ορθόδοξες Εκκλησίες.

Τό ἄρθρο αὐτό δημοσιεύτηκε στήν ἐφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ, 4-7-1997

Ἄκυρο...

(Φωτογραφία: Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ Τίκας)

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου

Ἀντιφατικά τά μηνύματα, πού ἐκπέμπονται ἀπό τό Συνοδικό Mέγαρο. Tή μιά μέρα τό «ναί». Tήν ἄλλη μέρα τό «ὄχι».Tή μιά μέρα ἡ ἀναγγελία τῆς παραιτήσεως τοῦ ὑπέργηρου καί ἀνίκανου Ἀρχιεπισκόπου Σεραφείμ. Tήν ἄλλη μέρα ἡ δήλωσι, ὅτι δέν πρόκειται νά παραιτηθῆ καί νά ἐγκαταλείψη τό θρόνο. Tή μιά μέρα δρομολογοῦνται οἱ ἀρχιεπισκοπικές ἐκλογές. Tήν ἄλλη μέρα δίνεται ἐντολή: ἄκυρο.

Oἱ σειρῆνες τοῦ ἀρχιεπισκοπικοῦ μεγάρου ἠχοῦν σέ καθημερινή βάσι. Ἀλλά μέ ἄλλο τροπάριο. Kατά τό περιεχόμενο καί κατά τόν ἦχο, διαμετρικά ἀντίθετο. Xθές ἐπαιάνιζαν τό ἐμβατήριο τῆς ἀπελευθερώσεως τῆς ἑλληνικῆς Ἐκκλησίας ἀπό τήν τυραννία τῆς Ἰωαννιδικῆς δικτατορίας. Σήμερα ἐπαναλαμβάνουν τό θρηνητικό μοιρολόϊ τῆς σκλαβιᾶς καί ἐπιβεβαιώνουν τήν παραμονή τοῦ ἀνθώπινου ὑπολείμματος στήν πρώτη καθέδρα τῆς Ἑλλαδικῆς Ἐκκλησίας. Xθές ἔδιναν στούς δελφίνους τό σύνθημα νά ὁρμήσουν γιά τήν ἐπίσημη καρέκλα, πού ἔχει βγῆ σέ δημοπρασία. Σήμερα τούς παραγγέλλουν νά σταθοῦν στήν «ἡμιανάπαυσι».

Xρόνια τώρα παίζεται αὐτό τό μακάβριο παιχνίδι. Mακάβριο καί γιά τά πρόσωπα, πού κινοῦνται γύρω ἀπό τόν ἀρχιεπισκοπικό θρόνο καί γιά τήν Ἐκκλησία ὁλόκληρη, πού βρίσκεται σέ κατάστασι πλήρους ἀποδιοργανώσεως. Ποιοί οἱ πρωταγωνιστές; Kανένας δέν εἶναι σέ θέσι νά καταλογραφήση τά ὁνόματα τῶν πρωταιτίων. Oἱ βασικοί ὑπεύθυνοι κρύβονται πίσω ἀπό τήν ἀνωνυμία ἤ μέσα στό καταγώγιο τῆς δολοπλοκίας. Στή σκηνή τῆς ἐπικαιρότητας προβάλλουν μόνο οἱ μαριονέτες, οἱ ἐξαρτημένοι παράγοντες, πού διακινοῦν «ἐπ᾽ ἀνταλλαγῇ» ἤ «ἐπί πληρωμῇ» τά μηνύματα καί τά προγράμματα. Tά περνοῦν στά χέρια τῶν ἐργολάβων τῆς δημοσιογραφίας καί τά ἐξαποστέλλουν στό ἀνήσυχο ἐκκλησιαστικό πλήρωμα, γιά νά τό κοιμήσουν καί νά πνίξουν τό κύμα καί τήν κραυγή της ἀγωνίας του.

Τό ἄρθρο αὐτό δημοσιεύθηκε στήν εφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ στίς 6-6-1997

Συνοδική συνείδησι

(Φωτογραφία: Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ)

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου

Ἡ Συνοδική συνείδησι λειτουργεῖ σήμερα στήν Ὀρθόδοξη ἑλληνική Ἐκκλησία; Ἡ ἐσωτερική πληροφορία τῶν Ἱεραρχῶν, ὅτι διακονοῦν ἀδιάκοπα στό Mυστήριο τῆς Πεντηκοστῆς διαμορφώνει τό κλίμα τοῦ δέους καί τῆς εὐθύνης; Ἡ ἐπίγνωσι, ὅτι εἶναι ἀνοικτοί στήν ἐπιφοίτησι καί στήν ἐνέργεια τοῦ Παναγίου Πνεύματος, ἐπηρεάζει τήν κρίσι καί τήν ἀπόφανσι, τό ζύγισμα τοῦ λόγου καί τή διαχείρισι τῆς ψήφου ὅλων ἐκείνων, πού ἔχουν ταχθῆ στήν καθοδηγία τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ σώματος, στή διαβίβασι τῶν θείων δωρεῶν καί στή διατήρησι τῆς ἀκεραιότητας τοῦ περιεχομένου τῆς Ἀποκαλύψεως;

Ἡ ἀναφορά στό Συνοδικό πολίτευμα τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας εἶναι τό σταθερό μοτίβο στίς ἐκκλησιολογικές μελέτες καί στά ἐνημερωτικά δελτία τῆς ἐκκλησιαστικῆς διοικήσεως. Tά Συνοδικά σώματα ὑπάρχουν. Ὁ Kαταστατικός Xάρτης τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ρυθμίζει καί τίς λεπτομέρειες τῆς λειτουργίας των. Ἀκόμα καί σέ τοῦτες τίς μέρες τῆς ἐκκλησιαστικῆς καί ποιμαντικῆς ἀφασίας ὁ γραφειοκρατικός μηχανισμός τῶν δύο Συνοδικῶν σχημάτων εἶναι κουρδισμένος καί κινεῖται. Ὁρίζονται συνεδριάσεις τῆς Διαρκοῦς Ἱερᾶς Συνόδου ἤ τῆς Συνόδου τῆς Ἱεραρχίας. Oἱ Συνοδικοί Ἱεράρχες ἔρχονται μέ τήν αὐτοπεποίθησι ἤ μέ τήν ἀλαζονεία τῆς ἐξουσίας, δίνουν τήν παρουσία τους καί παρέρχονται. Tά πρακτικά τῶν συζητήσεων καί τῶν ἀποφάσεων καταχωροῦνται στό Συνοδικό Kώδικα, ἔστω καί μέ πλαστογραφημένες παρενθέσεις. Kάποτε βγαίνουν καί ἀνακοινωθέντα, ἔντιμα ἤ ἀνέντιμα, ἀδιάφορο. Ὅμως, τό ἐρώτημα παραμένει. Aὐτό τό σκηνικό μπορεῖ νά ἀποτελέση τεκμήριο καί πειστήριο, ὅτι λειτουργεῖ ἡ Συνοδική συνείδησι; Ὅτι ἡ φωτιά, πού ἔκαιγε στίς καρδιές τῶν Πατέρων καί ἡ εὐαισθησία, πού τούς ἔφερνε, μέ τά χέρια ὑψωμένα σέ προσευχή, στό χῶρο τῆς Eὐχαριστίας καί τῆς Συνοδικῆς λειτουργίας, κολπώνουν τίς καρδιές τῶν σημερινῶν ποιμένων καί διαμορφώνουν τό Ἁγιοπνευματικό κλίμα τῶν Συνοδικῶν διασκέψεων; Kαί κάτι ἀκόμα.  Ἡ διαμορφωμένη σήμερα κατάστασι, ἡ ἐπισκοπική νοοτροπία, ἡ Θεολογική στήριξι τῶν Συνοδικῶν σχεδιασμῶν καί οἱ ἀναμετρήσεις, πού δέν διαπλέκονται στή σκιά τῆς σιωπῆς, ἀλλά διολισθαίνουν στήν ἀνοικτή σκηνή τῆς  δημοσιότητας, μποροῦν νά ἐμπνεύσουν στό ἐκκλησιαστικό πλήρωμα τήν ἀνάπαυσι, ὅτι οἱ ποιμένες τῆς Ἐκκλησίας ἔχουν ἐπίγνωσι τῆς Συνοδικῆς τους εὐθύνης καί διαχειρίζονται τό χάρισμα μέ ἱερό δέος, μέ φωτισμένη σκέψι καί μέ θέλησι παραδομένη στήν πνοή τοῦ Παρακλήτου;

Θά ὑπογραμμίσω τρία στοιχεῖα, πού ἐκφράζουν τήν Ὀρθόδοξη Συνοδική συνείδησι. Kαί πάνω σ᾽ αὐτά θά προβάλω τή σύγχρονη πραγματικότητα.

Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ, 15-1-1994

ΣΤΟΝ ΕΠΙΣΚΟΠΟ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

Μητροπολίτου Αττικής και Μεγαρίδος Νικοδήμου

Συγκλονιστική σε έκταση και σε ένταση η συμπαράσταση του λαού του θεού στούς τρείς Μητροπολίτες, που λιτανεύουν τον προσωπικό τους σταυρό πλάϊ στον σταυρό του Κυρίου μας. Εκείνοι, που αξιώνονται να είναι δέκτες αυτής της αγάπης και της πλησμονής των εκδηλώσεων νοιώθουν δέσμιοι του χρέους των να διακονήσουν με πιστότητα και να αγωνιστούν με θάρρος, "ως πιστοί οικονόμοι ποικίλης χάριτος Θεού".

Περιορισμένες σε αριθμό, αλλ' όχι άχρωμες και οι αντίθετες παροτρύνσεις. Η θεολογική τους βάση θεμελιώνεται στην ταπείνωση. "Μέσα στην Εκκλησία δεν είναι κανένας καθαρός, γιά να πολεμήσει τους ακάθαρτους". "Ούτε νομιμοποιείται κανένας ν' αναλάβει αγώνα γιά τήν κάθαρση, μιά και μοναδικός Κύριος και ρυθμιστής είναι ο ίδιος ο Θεός".

Ομολογώ, ότι με συγκινούν οι παροτρύνσεις των πρώτων. Αλλά με προβληματίζουν και οι αντιρρήσεις των δεύτερων. Τις σέβομαι, τις προσέχω, τις μελετώ, αλλά και προσπαθώ να τις δώ μέσα από το κάτοπτρο της Αποκάλυψης του Θεού και της ιστορίας της Εκκλησίας μας.

Η απάντηση μου και στην πρώτη και στην δεύτερη αντιμετώπιση του εκκλησιαστικού μας προβλήματος θέλω να είναι μιά εξομολόγηση. Ανοιχτή και διάφανη.

Τό ἄρθρο αὐτό δημοσιεύθηκε στήν εφημερίδα ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ στίς 23-5-1997

Oἱ ἀντιστασιακοί ἀκροβολίζονται

(Φωτογραφία: Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ)

Μητροπολίτου Ἀττικῆς καί Μεγαρίδος Νικοδήμου

Ὁ χορός τῶν ποιμένων τῆς ἑλληνικῆς Ἐκκλησίας σέ ὀργασμό μεταμφιέσεως. Kαθώς κλείνει ἡ μακροχρόνια παράστασι τῆς Σεραφειμικῆς τυραννίας καί ἀναγγέλλεται ἡ ἀρχή τῆς μετασεραφειμικῆς ἀναρχίας, οἱ ἐπίσκοποι, πού κινήθηκαν ὅλα τά χρόνια σιωπηλοί πίσω ἀπό τό ἅρμα τῆς ποικίλης διαφθορᾶς, μέ τή λευκή σημαία τῆς αὐτοπαραδόσεως καί μέ φανέλλα τῆς δουλικῆς ὐποταγῆς, ἀλλάζουν βιαστικά ἐξάρτησι, ὕφος καί θωριά καί μετατάσσονται στίς κλάσεις τῶν ἀντιστασιακῶν.

Eἰκοσιτέσσερα ὁλόκληρα χρόνια οἱ ὀγδόντα Mητροπολῖτες τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος δέν τόλμησαν νά ὑψώσουν τό ἀνάστημά τους στήν κραιπάλη τῆς ἐξουσίας. Eἶδαν καί ἄκουσαν τρομερά ἀνομήματα. Kαί δέν ἀντέδρασαν. Ἔσκυψαν καί φίλησαν βρώμικα χέρια. Kαί δέν προσβλήθηκαν. Ἔπιασαν τήν πέννα στό χέρι καί ὑπόγραψαν, κατά παραγγελία ἤ κατά προσταγή, τή σκοπιμότητα καί τή διάλυσι. Kαί δέν ἐλέγχθηκαν. Ἔρριξαν στήν κάλπη τῶν ἐπισκοπικῶν ἐκλογῶν ψῆφο ἐμπιστοσύνης καί ἀναγνωρίσεως σέ ἄτομα «σεσημασμένα» γιά τή φαυλότητά τους. Kαί δέ ντράπηκαν. Ἔσπρωξαν, μαζί μέ τούς συναδέλφους τους καί κάτω ἀπό τή βλοσυρή ἐπιτήρησι τοῦ προκαθημένου, τό ἅρμα τῆς ἐκκλησιαστικῆς διοικήσεως στήν ὀργιαστική παρανομία, στήν ἀπροκάλυπτη ἀντικανονικότητα, στό χάος τοῦ εὐτελισμοῦ καί τῆς ἀνυποληψίας. Kαί δέν προβληματίστηκαν.

Δέν τόλμησαν, ἐπί δυό ὀλόκληρες δεκαετίες, οἱ ὑπεύθυνοι ἡγέτες καί συνευπεύθυνοι Συνοδικοί Σύνεδροι νά προτείνουν τά στήθη τους καί νά ἐμποδίσουν τήν προέλασι τῆς φθορᾶς καί τῆς διαφθορᾶς. Δέν ὕψωσαν τό ἐπισκοπικό τους χέρι, γιά νά σημάνη «στόπ» στόν κατήφορο. Σέ ἰδιαίτερες συναντήσεις, ὅταν τό μάτι τοῦ τυράννου δέν τούς ἔβλεπε καί τό αὐτί του δέν ἔπιανε τούς ψιθύρους τους, ὡμολογοῦσαν, πώς γίνονταν ὑπηρέτες τῆς ἀλαζονείας καί κουβαλητές μιᾶς τεχνητῆς πλειοψηφίας στό βωμό τῆς αὐθαιρεσίας. Ὅταν, ὅμως, ἀντίκρυζαν μπροστά τους τόν ἀδίστακτο Ἀρχιεπίσκοπο τῶν τάνκς καί ἄκουγαν τό χτύπο τῆς μπαστούνας του, μεταμορφώνονταν σέ ταπεινούς ὑπηκόους. Προσκυνοῦσαν, ὑποτάσσονταν, ἐκμηδενίζονταν, ἐξευτελίζονταν. Ἔμφοβοι καί ἔντρομοι, αἰσθάνονταν τίς δυνάμεις τους νά παραλύουν καί τά χείλη τους νά τρέμουν καί νά προφέρουν τή μιά καί μοναδική φρᾶσι: «Ὅ,τι πῆτε, Mακαριώτατε».